Ομιλία Τάσου Κουράκη στην ειδική Συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής 26-1-2012 αφιερωμένη στη μνήμη των πρώην Βουλευτών Γρηγορίου Λαμπράκη και Γεωργίου Τσαρουχά με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 100 ετών από τη γέννησή τους.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, βρισκόμαστε σήμερα εδώ για να τιμήσουμε τη μνήμη δύο αριστερών πολιτικών ανδρών, του Γρηγόρη Λαμπράκη και του Γιώργου Τσαρουχά με αφορμή τη συμπλήρωση εκατό χρόνων από τη γέννησή τους. Προσωπικά θα ήθελα η Βουλή να παρουσιάζει μεγαλύτερη πληρότητα. Αλλά βλέπετε κάθε φορά οι πρωτοπορίες είναι μειοψηφικές και ως παγοθραυστικά ανοίγουν το δρόμο. Έτσι ακριβώς έκαναν τότε και ο Γρηγόρης Λαμπράκης και ο Γιώργος Τσαρουχάς.

....

Η σημερινή συνεδρίαση δεν έχει ένα τυπικό απλώς και τελετουργικό χαρακτήρα, καθώς η τιμή στη μνήμη και στον αγώνα τους και στο αίμα τους σημαίνει ότι συνεχίζουμε αυτό που ξεκίνησαν στις σύγχρονες συνθήκες. Πρέπει να ομολογήσουμε ότι το ιστορικό πλαίσιο που έδρασαν οι δύο αγωνιστές παρουσιάζει εξαιρετικές αναλογίες με την κοινωνική και πολιτική κατάσταση σήμερα, καθώς σήμερα βιώνουμε τη συρρίκνωση της δημοκρατίας στη χώρα μας και στην Ευρώπη εξίσου, βιώνουμε τη σκλήρυνση της καταστολής, την απαξίωση του κοινοβουλευτικού θεσμού, την ανησυχητική παρουσία της ακροδεξιάς σε διεθνές επίπεδο, ως και στα καθ’ ημάς.
Οι μορφές των δολοφονημένων ανδρών είναι σήμερα εδώ για να μας θυμίζουν πως κάθε φορά που η δημοκρατία απειλείται με οποιοδήποτε τρόπο, χρειάζεται σθένος και συνεχής αγώνας για τη διαφύλαξη και την εμβάθυνσή της. Και αυτός είναι ένας αγώνας της μνήμης εναντίον της λήθης, ένας αγώνας της ελευθερίας εναντίον της τυραννίας, ένας αγώνας που δίδεται διαρκώς και σε πολλά επίπεδα.
    Στη Θεσσαλονίκη, για παράδειγμα, οι τοπική υπερσυντηρητικοί άρχοντες που διαχειρίστηκαν την τύχη της πόλης τα τελευταία είκοσι χρόνια έκαναν ό,τι περνούσε από το χέρι τους για να σβήσουν από τη συλλογική μνήμη κάθε τι που συνδεόταν με κοινωνικούς και πολιτικούς αγώνες και πήγαζε από την αριστερά. Δεν τα κατάφεραν βέβαια χάρη στους ανθρώπους που επιβίωσαν από τις φυλακές και τις εξορίες, αγωνιστές του αντιδικτατορικού αγώνα που κράτησαν ζωντανή την ιστορική μνήμη και σήμερα πασχίζουν να τους δοθεί από την πολιτεία ένας χώρος για να στεγάσουν τα πολύτιμα έγγραφα και κειμήλια του αντιδικτατορικού αγώνα που έχουν συλλέξει.
    Το ιστορικό και πολιτικό βάρος της μνήμης του Γρηγόρη Λαμπράκη και του Γιώργου Τσαρουχά γίνεται σήμερα επίκαιρο όχι μόνο για τη Θεσσαλονίκη αλλά και για όλη την ελληνική κοινωνία. Στην επέτειο για τη γέννησή τους καλούμαστε να ξανασκεφτούμε τι σημαίνει προοδευτικός και δημοκρατικός χώρος τον οποίο εξακολουθούν να καπηλεύονται άνθρωποι που εδώ και καιρό έχουν στραφεί σε νεοφιλελεύθερες πολιτικές και αυταρχικές πρακτικές επειδή και σήμερα, όπως και τότε, ζούμε εποχές οριακές και σκοτεινές.
    Τότε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είχαμε απέναντί μας τους διοικητές του εμφυλίου πολέμου, το ολέθριο τρίπτυχο παλάτι-στρατός-καχεκτικός κοινοβουλευτισμός που ζέστανε στον κόρφο του το «αβγό του φιδιού» και λειτούργησε ως «θερμοκήπιο» τους χούντας. Σωστά σημειώνει ο Αριστόβουλος Μάνεσης ότι μετά το ’65 ο διάχυτος φόβος των κυρίαρχων τάξεων τις έκανε αντικειμενικά πρόθυμες να αποδεχθούν την αντικατάσταση του κοινοβουλευτικού καθεστώτος από ένα καθεστώς έκτακτης ανάγκης.
Σήμερα δυστυχώς βλέπουμε να γίνεται και πάλι λόγος για κυβερνήσεις εκτάκτου ανάγκης, να σημειώνονται συνταγματικές εκτροπές, να μην οδηγείται η χώρα σε εκλογές. Σήμερα μπορεί να μην έχουμε στρατιωτική δικτατορία, όμως βλέπουμε να εγείρονται σοβαρότατα ζητήματα δημοκρατικής νομιμοποίησης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και ζούμε έναν ιδιότυπο μεταμοντέρνο δεσποτισμό των αγορών σε βάρος των κοινωνιών, του κόσμου της εργασίας σε βάρος των λαών.
    Η μνήμη του Γρηγόρη Λαμπράκη αποτελεί διαρκή πηγή έμπνευσης και πρόκληση για αγώνες. Η δολοφονία του μαραθωνοδρόμου της ειρήνης και θαρραλέου αγωνιστή της δημοκρατίας στις 22 του Μάη του 1963 στη Θεσσαλονίκη από το φασιστικό παρακράτος σημάδεψε τη μεταπολεμική ελληνική ιστορία και πυροδότησε ένα γιγάντιο κίνημα για τη δημοκρατική αλλαγή στον τόπο, ιδιαίτερα μέσα στη νεολαία. Το ίδιο μπορούμε και πρέπει να ζητάμε και σήμερα.
    Η μνήμη του Γεωργίου Τσαρουχά ζητάει όχι μόνο ένταση των αγώνων σε κάθε επίπεδο, όχι μόνο απονομή δικαιοσύνης και κατανομή ευθυνών για τα εγκλήματα που υπογράφονται στο όνομα του νεοφιλελεύθερου μονόδρομου και των μνημονίων, αλλά μας καλεί να οικοδομήσουμε πεισματικά νέα και ισχυρά κοινωνικά και πολιτικά μέτωπα ενάντια στον εθνικισμό, την ακροδεξιά, τις σύγχρονες μορφές του φασισμού, της αντίδρασης και του σκοταδισμού.
Για να το πω με διαφορετικά λόγια, ο Γρηγόρης Λαμπράκης και ο Γιώργος Τσαρουχάς με το παράδειγμά τους συνδέουν μέσα στο χρόνο τους διαρκείς αγώνες της ελληνικής κοινωνίας. Χρειαζόμαστε το ανυπότακτο πνεύμα τους, την αγωνιστικότητά τους και το αλληλέγγυο παράδειγμά τους ως δύναμη κινητοποίησης κόντρα στις σύγχρονες βαρβαρότητες που πηγάζουν από τη νεοφιλελεύθερη επιδρομή διεθνώς και την ελληνική τραγωδία του μνημονίου της Κυβέρνησης με την τρόικα, μια πολιτική που αφήνει πίσω της κοινωνικά ερείπια όπου βρίσκουν πρόσφορο έδαφος τα φαινόμενα της ξενοφοβίας και του ρατσισμού.
    Θα κλείσω διαβάζοντας τα ίδια τα λόγια του δολοφονημένου Λαμπράκη από ομιλία του σε εκδήλωση της εργατικής κίνησης ειρήνης στις 7/5/1962, λόγια που παραμένουν επίκαιρα μισό αιώνα μετά τη δολοφονία του: «Κρίση, αδιέξοδο, καθυστέρηση, όλο οι ίδιες λέξεις επαναλαμβάνονται. Χορεύουν γύρω-γύρω στον ίδιο χορό του Ζαλόγγου. Ελλάδα πλούσια, Ελλάδα υπανάπτυκτη, Ελλάδα κοιτίδα του πολιτισμού, Ελλάδα με τους χιλιάδες αγράμματους και τα ερειπωμένα σχολεία, Ελλάδα με σχολεία χωρίς δασκάλους, Ελλάδα με δασκάλους χωρίς δουλειά. Χρόνο με το χρόνο οι στρατιωτικές δαπάνες αυξάνονται κι ας είναι από τις πιο υψηλές στην Ευρώπη».
    Σας ευχαριστώ.