Ομιλία Τάσου Κουράκη στη Συζήτηση της Βουλής επί της «Ετήσιας Εκθέσεως 2007» του Συμβουλίου Αποδήμου Ελληνισμού

Από τα πρακτικά της Βουλής ΙΒ΄ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΜΕΝΗΣ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΣΥΝΟΔΟΣ Α΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ ΡΝΖ΄ Πέμπτη 5 Ιουνίου 2008 ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΚΟΥΡΑΚΗΣ: Θα θέλαμε από τη μεριά του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. να καλωσορίσουμε τον Πρόεδρο, τους συντονιστές και τα υπόλοιπα μέλη του Σ.Α.Ε. που μας κάνουν την τιμή να βρίσκονται μαζί μας. Το αντικείμενο στο οποίο θα αναφερθώ, είναι η ψήφος των Ελλήνων της διασποράς, εκτιμώντας όπως και οι φίλοι μας του Σ.Α.Ε. ότι έχει μια εξαιρετική σημασία. Γνωρίζουμε ότι σήμερα όλες σχεδόν οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρέχουν στους απόδημους πολίτες τους έμπρακτα το δικαίωμα της συμμετοχής στις εθνικές βουλευτικές εκλογές. Οι απόδημοι ψηφίζουν είτε με τη μέθοδο της επιστολικής ψήφου, που αποτελεί και την ευρύτερα χρησιμοποιούμενη πρακτική, είτε σε εκλογικά τμήματα που οργανώνονται στις κατά τόπους πρεσβείες και προξενικές αρχές είτε με συνδυασμό αυτών των δυο μεθόδων. Έλεγα, λοιπόν, ότι ενώ σε όλες τις χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρέχεται δικαίωμα ψήφου, αυτό δεν συμβαίνει στην Ελλάδα και στην Ιρλανδία. Σύμφωνα με την επιταγή του Συντάγματος (άρθρο 51, παράγραφος 4) είμαστε υποχρεωμένοι να προχωρήσουμε στην ψήφιση ενός εκτελεστικού νόμου για το ζήτημα αυτό. Ο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. είναι γνωστό ότι είναι και θα είναι υπέρ στο να δοθεί το δικαίωμα ψήφου στους Έλληνες της διασποράς που το επιθυμούν, αλλά με ορισμένες προϋποθέσεις, ώστε να εξασφαλιστούν τα εξής: Πρώτον, το αδιάβλητο της ψήφου, δεύτερον η ισότιμη παρουσίαση όλων των κομμάτων που θα διεκδικήσουν την ψήφο του ελληνικού λαού στο εξωτερικό για να μην είναι προνομιακή η θέση των κομμάτων του δικομματισμού διαμέσου των διασυνδέσεων που έχουν με τις προξενικές και τις πρεσβευτικές αρχές, τρίτον η δυνατότητα της εξασφάλισης του δικαιώματος αυτού σε όλους ασχέτως από τον τόπο διαμονής τους. Γνωρίζουμε λόγου χάρη ότι δεκάδες χιλιάδες Έλληνες ζουν σε χώρες που είναι σχεδόν απαγορευτική λόγω αποστάσεων η πρόσβασή τους σε προξενεία όπου στήνονται οι κάλπες συνήθως, οπότε εκ των πραγμάτων μπαίνει το θέμα της επιστολικής ψήφου. Εμείς θεωρούμε ακόμη, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι το δικαίωμα αυτό το έχουν και όλοι οι μετανάστες που ζουν στη χώρα μας. Βέβαια νομίζω ότι θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε σοβαρά, εφόσον δεν υπάρχει συνταγματικό κώλυμα, ότι ο νόμος αυτός θα μπορούσε να ξεκινήσει πιλοτικά από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να δούμε πώς πάνε τα πράγματα, ώστε να κάνουμε τις αναγκαίες τροποποιήσεις. Ένα ζήτημα που θα έπρεπε να ξεκαθαρίσουμε, είναι η έννοια του απόδημου Έλληνα ψηφοφόρου. Θεωρούμε ότι είναι απαραίτητη προϋπόθεση πριν την έναρξη οποιασδήποτε νομοθετικής διαδικασίας να οριστεί η έννοια του απόδημου Έλληνα ψηφοφόρου, ώστε να αποφευχθούν μελλοντικές παρεξηγήσεις ή διαστρεβλώσεις της εφαρμογής του νόμου. Κατά την άποψή μας απόδημος έλληνας ψηφοφόρος μπορεί να θεωρηθεί κάθε έλληνας πολίτης κάτοχος ελληνικού διαβατηρίου, ο οποίος έχει πλήρη πολιτικά δικαιώματα στην Ελλάδα και διαμένει μόνιμα και για μακρύ χρονικό διάστημα εκτός της ελληνικής επικράτειας. Δυο λόγια για το νομοσχέδιο που έφερε η Κυβέρνηση. Ο Συνασπισμός Ριζοσπαστικής Αριστεράς είναι αντίθετος στο προσχέδιο νόμου. Ευτυχώς, πρέπει να πω ότι η κυβερνώσα παράταξη αναγνωρίζει τις αδυναμίες που επισημαίνονται και από μας και από άλλους, αλλά και από το ίδιο το Σ.Α.Ε. και αρχίζει και συζητάει το ζήτημα να ειδωθεί από μηδενική βάση. Είμαστε, λοιπόν, εμείς αντίθετοι για τρεις λόγους κυρίως: πρώτον, ότι διαχέει την ψήφο των Ελλήνων της διασποράς σε όλες τις εκλογικές περιφέρειες της Ελλάδας εξισώνοντας με τον τρόπο αυτό τον κάτοικο μιας οποιοσδήποτε εκλογικής περιφέρειας με το μόνιμο κάτοικο εξωτερικού. Με τον τρόπο αυτό βεβαίως η ψήφος του αποδήμου απομειώνεται και εξαφανίζεται, διαχέεται θα έλεγα μέσα στο γενικό σύνολο. Είναι προφανές ότι ο προτεινόμενος από την Κυβέρνηση νόμος δεν είναι αποδεκτός και από τους ίδιους τους απόδημους, γιατί δεν εξασφαλίζει μια καθαρή και ουσιαστική αντιπροσώπευση των αποδήμων στο ελληνικό Κοινοβούλιο. Δεύτερο, το σχέδιο νόμου αφαιρεί το δικαίωμα από τον έλληνα απόδημο να έχει στη Βουλή το δικό του αντιπρόσωπο που θα προέρχεται από τις χώρες της αποδημίας. Και τρίτον, δεν υπάρχει καμιά πρόβλεψη στο νομοσχέδιο αυτό για ειδικές συμφωνίες με τις χώρες υποδοχής, ώστε να εξασφαλιστεί η ομαλή και ισότιμη διακίνηση των ιδεών και των πολιτικών δικαιωμάτων όλων των ελληνικών κομμάτων που θα ζητήσουν την ψήφο των Ελλήνων της διασποράς. Συνεχίζοντας και κλείνοντας με την πρότασή μας, αφού πούμε ότι δεν μπορούμε να σταθούμε αρνητικοί βεβαίως και μάλιστα επιδιώκουμε το αναφαίρετο δικαίωμα του ελληνισμού της διασποράς να συμμετέχει στις εθνικές εκλογές της πατρίδας του, προτείνουμε τα εξής: Πρώτον, ξεχωριστή εκλογική περιφέρεια. Προτείνουμε δηλαδή ένα μοντέλο που θα διασφαλίζει αφενός μεν την ουσιαστική εκπροσώπηση των αποδήμων στην ελληνική Βουλή και αφετέρου θα εκφράζει διάφανα την πολιτική τους βούληση. Έτσι, θα πρέπει να δημιουργηθεί κατά την αντίληψή μας ξεχωριστή εκλογική περιφέρεια αποκλειστικά για τους απόδημους Έλληνες, όπου να μπορεί να εκλέγεται ένας αριθμός, τον οποίο μπορούμε να συμφωνήσουμε, έξι με δέκα λόγου χάρη, η λεγόμενη εκλογική περιφέρεια εξωτερικού. Αυτή θα μπορούσε να είναι σε τρεις εκλογικές ζώνες, στην Ευρώπη, στη Βόρειο και Νότιο Αμερική μαζί και στην Αφρική, Ασία και Ωκεανία μαζί. Οι απόδημοι Έλληνες θα ψηφίζουν αποκλειστικά σε αυτή και θα εκλέγουν με την ψήφο τους έναν συγκεκριμένο αριθμό αποδήμων Βουλευτών στην ελληνική Βουλή. Για να μη σας κουράζω – υπάρχουν λεπτομέρειες για όλα αυτά – θα προχωρήσω και θα πω ότι οι Βουλευτές του αποδήμου ελληνισμού θα προέρχονται από τους αποδήμους, που θα γνωρίζουν τα προβλήματα και τις ανάγκες του ελληνισμού της διασποράς και θα είναι υποψήφιοι των κομμάτων που θα συμμετέχουν στις εθνικές εκλογές. Εκτιμούμε ότι υποψήφιοι στη λίστα κάθε εκλογικής ζώνης πρέπει να είναι κάτοικοι και εκλογείς αυτής της ζώνης. Αυτό βεβαίως θα αυξήσει το ενδιαφέρον των αποδήμων για την πατρίδα και την εκλογή των δικών τους Βουλευτών. Τώρα, όσον αφορά τη διαδικασία συμμετοχής, εκτιμούμε ότι ο καταλληλότερος τρόπος είναι αυτός της επιστολικής ψήφου, χωρίς όμως να αποκλείουμε και άλλες μορφές, γιατί δίνει τη δυνατότητα εύκολα σε όλους να ψηφίσουν, εφόσον είναι ελληνικής καταγωγής, είναι εγγεγραμμένοι στα ελληνικά δημοτολόγια και ελληνικούς εκλογικούς καταλόγους και έχουν γραφτεί με αίτησή τους σε ειδικούς εκλογικούς καταλόγους. Δεν αποκλείουμε και το σύνθετο, δηλαδή την επιστολική ψήφο και κάλπη σε προκαθορισμένους χώρους από τις ελληνικές πρεσβείες. Βεβαίως, νομίζουμε ότι θα μπορούσε να υπάρχει ένα ενιαίο ψηφοδέλτιο σε κάθε ζώνη, όπου θα υπάρχουν συνδυασμοί όλων των κομμάτων που θα διεκδικούν την ψήφο του ελληνικού λαού, ώστε να αποφευχθεί ο τεράστιος όγκος των ψηφοδελτίων. Οι ελληνικές προξενικές αρχές, στην περίπτωση της επιστολικής ψήφου, θα πρέπει είκοσι μέρες πριν από τις εθνικές εκλογές να αποστείλουν το ψηφοδέλτιο με τον ειδικό φάκελο στον κάθε Έλληνα απόδημο που έχει το δικαίωμα ψήφου. Ο φάκελος αυτός σφραγισμένος επιστρέφει στα προξενεία, τα οποία με τη σειρά τους προωθούν τους φακέλους στο Υπουργείο Εσωτερικών, ώστε η καταμέτρησή τους να γίνει ταυτόχρονα με τα άλλα εκλογικά τμήματα στην Ελλάδα. Και βεβαίως, τα προξενεία θα έχουν την ευθύνη για τη μυστικότητα και το αδιάβλητο της επιστολικής ψήφου. Θεωρούμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι οι ελληνικές πρεσβείες στο εξωτερικό θα πρέπει να προβούν σε συμφωνίες με τις χώρες υποδοχής, ώστε να εξασφαλιστεί η προεκλογική παρουσίαση των θέσεων όλων των πολιτικών ελληνικών κομμάτων, χωρίς καμία εξαίρεση. Από τις κυβερνήσεις αυτών των χωρών θα πρέπει απαραιτήτως να εξασφαλίζεται η εγγύηση ότι η ψήφος των Ελλήνων υπηκόων θα είναι ελεύθερη και μυστική και για τον ψηφοφόρο δεν θα προκύψει κανένα μειονέκτημα τόσο στην εργασία του όσο και στα δικαιώματά του. Έλληνες, που διαμένουν σε χώρες με τις οποίες δεν είναι δυνατόν να συναφθούν τέτοιου είδους συμφωνίες, δεν θα έχουν τη δυνατότητα της ψήφου και μόνο στην Ελλάδα θα μπορούν –δυστυχώς- να έρθουν και να ψηφίσουν. Ακόμη, θα λέγαμε ότι είναι χρήσιμο στο δορυφορικό πρόγραμμα της Ε.Ρ.Τ., όπως και στα άλλα ιδιωτικά κανάλια που εκπέμπουν και δορυφορικά, να δοθεί χρόνος σε όλα τα πολιτικά κόμματα, για να αναπτύξουν τα προγράμματά τους ειδικά στα ζητήματα που αφορούν τους Έλληνες της Διασποράς. Τέλος, θεωρούμε ότι κάθε Έλληνας κάτοικος του εξωτερικού μπορεί να έχει τη δυνατότητα να επιλέξει, την ψήφο του στο εξωτερικό ή την άσκηση του εκλογικού του δικαιώματος στην Ελλάδα. Πάντως, νομίζουμε πως ένα μήνα πριν τις εκλογές ο κάθε απόδημος θα πρέπει να δηλώσει πού επιθυμεί να ψηφίσει, στη χώρα διαμονής του ή στην Ελλάδα. Αυτά είναι λίγες σκέψεις και το περίγραμμα της αντίληψης που εκτιμούμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι κερδίζει έδαφος και ανάμεσα στα υπόλοιπα κόμματα της Βουλής. Θεωρώ ότι όλα αυτά που είπα, συμπυκνώνονται σε δύο φράσεις που περιλαμβάνονται στην επιστολή του Προέδρου του ΣΑΕ, του κ. Ταμβάκη, ο οποίος αντιμετωπίζει αυτό το ζήτημα με εξαιρετικά προσεκτικό και ρεαλιστικό τρόπο. Ο Πρόεδρος, λοιπόν, του ΣΑΕ στην επιστολή προς τον Πρωθυπουργό αναφέρει δύο σημεία, τα οποία είναι η συμπύκνωση όλων αυτών που λέμε και εμείς. Πρώτον, η δυνατότητα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος στις βουλευτικές εκλογές με επιστολική ψήφο και κάλπη. Δεύτερον, η δημιουργία εκλογικών περιφερειών αποδήμων και η εκλογή από τους μόνιμους κατοίκους εξωτερικού των δικών τους εκπροσώπων, που να προέρχονται μάλιστα και από τις τάξεις τους. Επειδή θεωρώ ότι τα πράγματα είναι αρκετά ώριμα, κύριε Πρόεδρε, νομίζω ότι μπορούμε να προχωρήσουμε πολύ σύντομα στην υλοποίηση της συνταγματικής επιταγής. Σας ευχαριστώ.